Drie overheden: meer dan genoeg.

Drie overheden Europa, rijk, gemeente: meer dan genoeg

De overheid er voor de burger is en dus niet andersom. Maar “de overheid” is niet eenduidig. Centraal voor de burger staat de dienstbaarheid van de overheid. Hoe moet de overheid georganiseerd zijn, om de gemeenschappelijke burgerlijke belangen te behartigen. Hoe meer overheden, hoe onduidelijker het voor de burger wordt waar de gemeenschappelijke belangen behartigd worden. Ondoorzichtigheid leidt tot vervreemding en het verlies van betrokkenheid. Overheden die als belangrijkste taak hebben zichzelf in stand te houden, leiden tot ongewenste overheidsbemoeienis. De bestuurlijke organisatie moet daarom op de burger gericht te zijn en dat kan met een heldere uniforme structuur.

De bestuurlijke organisatie zal gericht moeten zijn op de  Europese context. Ook de Europese Unie is immers een overheid waar ook de Nederlandse burger veel baat bij heeft. Als de Brexit-discussie 1 ding duidelijk maakt, is dat de EU met alle haken en ogen te verkiezen is boven een schijnzelfstandig staatje. Nederland moet bestuurlijk gezien worden als een van de regio’s in Europa. Wil Nederland als een Europese regio van belang blijven, dan zal zowel buiten als binnen Nederland slagvaardig opgetreden moeten worden. Concurrentie tussen de diverse overheden en intergemeentelijke schijnorganen leidt dan tot verzwakking.

Het proces van gemeentelijke herindelingen is de afgelopen jaren voortvarend aangepakt. Ondanks veel zeer begrijpelijke emoties heb ook ik herindelingen verdedigd om daardoor meer te kunnen decentraliseren. Lokaal laten doen, wat lokaal kan. Maar hoe bizar, provinciale herindeling heeft niet plaatsgevonden, sterker nog er is een provincie bijgekomen (Flevoland). Er blijven zichzelf in standhoudende provinciebesturen met steeds minder gemeenten in iedere provincie. Provincies met pakweg 25 of zelfs slechts 12 gemeenten of nog minder houden een eigen kostbaar provinciebestuur in stand. Nederland als een Europese regio bezien betekent het opheffen van provincies. Dat pleidooi heeft de Vrijzinnige Partij ook bij de Statenverkiezingen 2015 en de Kamerverkiezingen 2017 gehouden.

Nationale belangen moeten door het rijk uitgevoerd worden. Een aantal uitvoerende en plannende taken zullen dan gecentraliseerd blijven of wellicht juist moeten worden. Voor de lokale taken zijn de versterkte gemeenten prima uitgerust. Het blijft alleen oppassen als het rijk onder het mom van efficiencykortingen gemeenten financieel gaan afknijpen.

Een Nederlandse overheid zonder provincies betekent meer bestuurlijke daadkracht, efficiënter overheidsoptreden en minder bureaucratie. Ook zullen de logisch geografische mogelijkheden van samenwerking tussen gemeenten ontstaan, want starre provinciegrenzen leveren teveel belemmeringen op om effectieve samenwerking te realiseren ( bijvoorbeeld het ambulancevervoer, natuurbeleid of het openbaar vervoer). Financieel zal de opheffing ook positief zijn: de provinciale opcenten op motorrijtuigenbelasting verdwijnt. Dure provinciale apparaten worden overbodig en het geld in het landelijke provinciefonds kan gebruikt worden om de gemeenten te versterken. De grote provinciale spaarpotten kunnen ingezet worden om bijvoorbeeld kolencentrales te sluiten. Maar het belangrijkste is, dat de burger te maken krijgen met een heldere bestuurlijke structuur, minder kosten en daarmee dienstbare overheden, namelijk de rijksoverheid en de gemeentelijke overheid in Europees verband.

Wat betekent dit voor de komende Statenverkiezingen? Waarom zou je stemmen voor iets overbodigs? Bovendien worden deze verkiezingen volledig misbruikt door landelijke partijen voor landelijke politieke doeleinden. Zo ziet de SP deze verkiezing als een referendum tegen Rutte. Andere partijen doen daar vrolijk aan mee. Allemaal vanwege een andere anomalie, n.l. de samenstelling van de Eerste Kamer wordt gekozen door Statenleden. Dus niet stemmen voor de staten geeft het beste signaal af dat we beter af zijn zonder provincies.
Norbert Klein

reageren? stuur een bericht via https://vrijzinnigepartij.nl/contact/